การควบคุมภายใน · 2024
หัวข้อในหมวดนี้9 หัวข้อ
- การควบคุมภายใน — ความเห็นของคณะกรรมการ1 รายการ
- ความเพียงพอและเหมาะสมของระบบการควบคุมภายใน1 รายการ
- ข้อบกพร่องของระบบการควบคุมภายใน2 รายการ
- ความเห็นของคณะกรรมการตรวจสอบและข้อสังเกตของผู้สอบบัญชี2 รายการ
- ความเห็นต่อหัวหน้างานตรวจสอบภายใน2 รายการ
- การแต่งตั้ง ถอดถอน และโยกย้ายหัวหน้างานตรวจสอบภายใน2 รายการ
- รายการระหว่างกัน1 รายการ
- คู่สัญญาและรายการระหว่างกัน3 รายการ
- นโยบายและแนวโน้มในอนาคต2 รายการ
การควบคุมภายใน — ความเห็นของคณะกรรมการ
สรุปความเห็นของคณะกรรมการเกี่ยวกับการควบคุมภายใน
บริษัทตระหนักและให้ความสำคัญกับระบบการควบคุมภายใน เพื่อให้เป็นไปตามหลักการกำกับดูแลกิจการที่ดี จากการประชุมคณะกรรมการตรวจสอบ ครั้งที่ 1/2567 เมื่อวันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2567 คณะกรรมการตรวจสอบได้ประเมินระบบควบคุมภายใน โดยได้มีการสอบถามข้อมูลจากฝ่ายบริหารของบริษัท และได้ตอบแบบประเมินความเพียงพอของระบบควบคุมภายในของบริษัทตามแบบประเมินความเพียงพอของระบบควบคุมภายในของคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ โดยประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ ได้แก่
1. การควบคุมภายในองค์กร (Control Environment)
2. การประเมินความเสี่ยง (Risk Assessment)
3. การควบคุมการปฏิบัติงาน (Control Activities)
4. ระบบสารสนเทศและการสื่อสารข้อมูล (Information & Communication)
5. ระบบการติดตาม (Monitoring Activities)
ซึ่งคณะกรรมการบริษัทมีความเห็นว่า บริษัทได้จัดให้มีการบริหารงานและระบบการควบคุมภายในที่ดีเพียงพอแล้ว โดยผู้บริหารได้สนับสนุนให้พนักงานในองค์กรตระหนักถึงความสำคัญในการควบคุมภายใน โดยได้จัดให้มีบุคลากรอย่างเพียงพอและเหมาะสมเพื่อให้การดำเนินงานของบริษัทดำเนินตามวัตถุประสงค์และสอดคล้องกับกฎหมายและกฎระเบียบที่เกี่ยวข้องและเป็นไปตามหลักการกำกับดูแลกิจการที่ดี
นอกจากนี้บริษัทได้จัดให้มีส่วนการตรวจสอบภายในที่มีความเป็นอิสระในการติดตามและประเมินผลการควบคุมภายใน โดยการว่าจ้างผู้ตรวจสอบภายในซึ่งเป็นหน่วยงานภายนอก (Outsource) และรายงานผลโดยตรงต่อคณะกรรมการตรวจสอบ
ความเพียงพอและเหมาะสมของระบบการควบคุมภายใน
ระบบการควบคุมภายในที่บริษัทใช้
| ระบบการควบคุมภายใน | รายละเอียด |
|---|---|
| COSO - Enterprise Risk Management Framework (ERM) | บริษัทได้ว่าจ้างผู้ตรวจสอบภายในซึ่งเป็นบุคคลภายนอก (Outsource) โดยได้แต่งตั้ง บริษัท พีแอนด์แอล อินเทอร์นอล ออดิท จำกัด เป็นผู้ตรวจสอบภายในของบริษัท โดยมี นางสาวมนพัทธ์ ภูมิรัตนจรินทร์ เป็นหัวหน้างานตรวจสอบภายใน (รายละเอียดเกี่ยวกับหัวหน้างานตรวจสอบภายในตามเอกสารแนบ 3) เพื่อทำการตรวจสอบระบบควบคุมภายในและการปฏิบัติตามระบบของบริษัทและบริษัทย่อย โดยในปี 2567 ผู้ตรวจสอบภายในได้ดำเนินการตรวจสอบระบบการควบคุมภายในของบริษัท ดังนี้ 1. ระบบงานวงจรรายได้ มีขอบเขตการตรวจสอบดังนี้ • นโยบาย/ระเบียบ/ขั้นตอนการปฏิบัติงาน • แผนผังโครงสร้างองค์กร/โครงสร้างหน่วยงาน/ขอบเขตอำนาจหน้าที่ • อำนาจดำเนินการ/อำนาจอนุมัติ และตัวอย่างลายเซ็น • การจัดทำประมาณการรายได้ หรือ Business Plan • การขึ้นทะเบียนลูกค้าและการพิจารณาให้วงเงินสินเชื่อ • การกำหนดราคาขาย • การขายสินค้า • การประเมินความพึงพอใจของลูกค้า • การควบคุมเงินสดรับ • การบันทึกลูกหนี้และรับชำระ • การพิสูจน์ยอดเงินฝากธนาคาร • การควบคุมเช็ครับ • การวิเคราะห์อายุลูกหนี้และการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ • ภาษีขาย • ภาษีถูกหัก ณ ที่จ่าย • การกำหนดสิทธิ์ในการเข้าถึงข้อมูล ผลการตรวจสอบพบว่า บริษัทมีการควบคุมระบบงานวงจรรายได้ที่เพียงพอ 2. การควบคุมทั่วไปด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ มีขอบเขตการตรวจสอบดังนี้ • นโยบายความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ • โครงสร้างความปลอดภัยสารสนเทศ • ความมั่นคงปลอดภัยด้านทรัพยากรบุคคล • การบริหารจัดการทรัพย์สิน • การควบคุมการเข้าถึง • การเข้ารหัสข้อมูล • ความมั่นคงปลอดภัยทางกายภาพและสภาพแวดล้อม • ความมั่นคงปลอดภัยสำหรับการดำเนินการ • ความมั่นคงปลอดภัยสำหรับการสื่อสารข้อมูล • การจัดหา การพัฒนา และการบำรุงรักษาระบบ • ความสัมพันธ์กับผู้ให้บริการภายนอก • การบริหารจัดการเหตุการณ์ความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ • การบริหารจัดการสารสนเทศเพื่อสร้างความต่อเนื่องทางธุรกิจ • ความสอดคล้อง ผลการตรวจสอบพบว่า การควบคุมทั่วไปด้านเทคโนโลยีสารสนเทศของบริษัทบางขอบเขตมีความเสี่ยงเล็กน้อย หากดำเนินการแก้ไขจะทำให้การควบคุมมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น โดยทุกขอบเขตที่ต้องดำเนินการแก้ไขมีกำหนดแล้วเสร็จภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2568 |
ข้อบกพร่องของระบบการควบคุมภายใน
จำนวนข้อบกพร่อง
| ตัวชี้วัด | ปีปัจจุบัน | ปีก่อน | สองปีก่อน |
|---|---|---|---|
| จำนวนข้อบกพร่องเกี่ยวกับระบบควบคุมภายในรวม (กรณี) | 7 | 1 | 0 |
รายละเอียดข้อบกพร่อง
| ประเภทช่วงเวลา | ช่วงเริ่มต้น (YYYY-MM) | ช่วงสิ้นสุด (YYYY-MM) | รายละเอียด | สถานะความคืบหน้า | วิธีการแก้ไข |
|---|---|---|---|---|---|
| ช่วงเดือน/ปี | 2024-11 | 2024-12 | • การบริหารจัดการทรัพย์สิน
ทะเบียนทรัพย์สิน Hardware ทะเบียนรายการซอฟต์แวร์ลิขสิทธิ์ ทะเบียนสัญญาบริการ และเครื่องลูกข่าย ยังไม่สอดคล้องกับการดำเนินการในปัจจุบัน | อยู่ระหว่างดำเนินการแก้ไข (Implemented) | อยู่ระหว่างการทบทวนทะเบียนต่าง ๆ ให้สอดคล้องกับการดำเนินการในปัจจุบัน ซึ่งคาดว่าจะแล้วเสร็จภายในวันที่ 31 มีนาคม 2568 |
| ช่วงเดือน/ปี | 2024-11 | 2024-12 | • การควบคุมการเข้าถึง
ไม่พบนโยบายและกระบวนการบริหารจัดการสิทธิพิเศษ (Privilege User)
| อยู่ระหว่างดำเนินการแก้ไข (Implemented) | อยู่ระหว่างปรับปรุงนโยบายและขั้นตอนการปฏิบัติงานให้สอดคล้องกับการดำเนินการในปัจจุบัน ซึ่งคาดว่าจะแล้วเสร็จภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2568 |
| ช่วงเดือน/ปี | 2024-11 | 2024-12 | • ความมั่นคงปลอดภัยทางกายภาพและสภาพแวดล้อม
ไม่พบเครื่องตรวจวัดอุณหภูมิ ความชื้น และอุปกรณ์สำรองไฟฟ้า (UPS) และการจัดเก็บสายไฟฟ้ายังไม่เป็นระเบียบเรียบร้อย | อยู่ระหว่างดำเนินการแก้ไข (Implemented) | บริษัทอยู่ระหว่างจัดเก็บสายไฟให้เรียบร้อยและจะดำเนินการประเมินความเสี่ยงเกี่ยวกับการไม่ติดตั้งอุปกรณ์สำรองไฟฟ้า (UPS) และเครื่องตรวจวัดอุณหภูมิ และความชื้น คาดว่าจะแล้วเสร็จภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2568 |
| ช่วงเดือน/ปี | 2024-11 | 2024-12 | • ความมั่นคงปลอดภัยสำหรับการดำเนินการ
ไม่พบการตรวจสอบขีดความสามารถในการทำงานของระบบงานและระบบเครือข่าย | อยู่ระหว่างดำเนินการแก้ไข (Implemented) | บริษัทอยู่ระหว่างการจัดทำรายงาน Monitoring Report เพื่อสอบทานขีดความสามารถของระบบงานและระบบเครือข่าย โดยคาดว่าจะแล้วเสร็จภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2568 |
| ช่วงเดือน/ปี | 2024-11 | 2024-12 | • ความมั่นคงปลอดภัยสำหรับการสื่อสารข้อมูล
ไม่พบกระบวนการจัดเก็บประวัติบุคคลภายนอกที่ต้องการขอใช้งานระบบอินเทอร์เน็ตที่เป็นมาตรฐาน
| อยู่ระหว่างดำเนินการแก้ไข (Implemented) | บริษัทอยู่ระหว่างการทบทวนกระบวนการขอใช้งานอินเทอร์เน็ตจากบุคคลภายนอก คาดว่าจะแล้วเสร็จภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2568 |
| ช่วงเดือน/ปี | 2024-11 | 2024-12 | • การบริหารจัดการสารสนเทศเพื่อสร้างความต่อเนื่องทางธุรกิจ
การวิเคราะห์ความเสี่ยงยังไม่ครอบคลุมถึงผลกระทบทางธุรกิจทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศทั้งหมด | อยู่ระหว่างดำเนินการแก้ไข (Implemented) | บริษัทอยู่ระหว่างทบทวนการบริหารความเสี่ยงองค์กร โดยคาดว่าจะแล้วเสร็จภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2568 |
| ช่วงเดือน/ปี | 2024-11 | 2024-12 | • ความสอดคล้อง
การวิเคราะห์ความเสี่ยงยังไม่ครอบคลุมถึงผลกระทบทางธุรกิจ และทะเบียนรายการซอฟต์แวร์ลิขสิทธิ์ยังไม่สอดคล้องกับการดำเนินการในปัจจุบัน | อยู่ระหว่างดำเนินการแก้ไข (Implemented) | บริษัทอยู่ระหว่างทบทวนการบริหารความเสี่ยงองค์กร โดยคาดว่าจะแล้วเสร็จภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2568 |
ความเห็นของคณะกรรมการตรวจสอบและข้อสังเกตของผู้สอบบัญชี
คณะกรรมการตรวจสอบมีความเห็นต่างจากคณะกรรมการบริษัท
ไม่มี
ผู้สอบบัญชีมีข้อสังเกตต่อระบบการควบคุมภายใน
ไม่มี
ความเห็นต่อหัวหน้างานตรวจสอบภายใน
หัวหน้างานตรวจสอบภายใน
3160
ความเห็นของคณะกรรมการตรวจสอบต่อหัวหน้างานตรวจสอบภายใน
ที่ประชุมคณะกรรมการตรวจสอบ ครั้งที่ 1/2567 เมื่อวันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2567 มีมติแต่งตั้ง บริษัท พีแอนด์แอล อินเทอร์นอล ออดิท จำกัด ให้ปฏิบัติหน้าที่ผู้ตรวจสอบภายในของบริษัทและบริษัทย่อย โดยมอบหมายให้ นางสาวมนพัทธ์ ภูมิรัตนจรินทร์ ตำแหน่งรองประธานฝ่ายปฏิบัติการ เป็นหัวหน้างานตรวจสอบภายใน คณะกรรมการตรวจสอบได้พิจารณาคุณสมบัติของ นางสาวมนพัทธ์ ภูมิรัตนจรินทร์ แล้วเห็นว่ามีความเหมาะสมเพียงพอกับการปฏิบัติหน้าที่ดังกล่าวเนื่องจากมีความเป็นอิสระ และมีประสบการณ์ด้านการตรวจสอบภายในมาเป็นระยะเวลามากกว่า 10 ปี (รายละเอียดที่เกี่ยวข้องกับผู้ดำรงตำแหน่งหัวหน้างานตรวจสอบภายในปรากฎในเอกสารแนบ 3) ทั้งนี้ การพิจารณาและอนุมัติ แต่งตั้ง ถอดถอน โยกย้ายผู้ดำรงตำแหน่งหัวหน้างานตรวจสอบภายในของบริษัทและบริษัทย่อยจะต้องผ่านการอนุมัติหรือได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการตรวจสอบเท่านั้น
การแต่งตั้ง ถอดถอน และโยกย้ายหัวหน้างานตรวจสอบภายใน
ต้องได้รับอนุมัติจากคณะกรรมการตรวจสอบ
มี
รายละเอียด
บริษัทได้กำหนดขอบเขตอำนาจหน้าที่และความรับผิดชอบของคณะกรรมการตรวจสอบให้การพิจารณาและอนุมัติ แต่งตั้ง ถอดถอน โยกย้ายผู้ดำรงตำแหน่งหัวหน้างานตรวจสอบภายในของบริษัทและบริษัทย่อยจะต้องผ่านการอนุมัติหรือได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการตรวจสอบเท่านั้น
รายการระหว่างกัน
มีรายการระหว่างกัน
มี
คู่สัญญาและรายการระหว่างกัน
หน่วยเงิน
1000000
บุคคลหรือนิติบุคคลที่อาจมีความขัดแย้ง
| ชื่อ | ประเภท | ประเภทธุรกิจ | ลักษณะความสัมพันธ์ | ข้อมูล ณ วันที่ (YYYY-MM-DD) |
|---|---|---|---|---|
| บริษัท โอริสมา จำกัด | นิติบุคคล | เป็นบริษัทที่ถือหุ้นในบริษัทอื่น | - เป็นบริษัทร่วมที่บริษัทถือหุ้นทางตรงในสัดส่วนร้อยละ 20.00 - บริษัทได้ส่งตัวแทนของบริษัทไปดำรงตำแหน่งกรรมการ | 2024-12-31T00:00 |
| บริษัท จีทีไอ คอร์ปอร์เรชั่น จำกัด | นิติบุคคล | บริการงานรับเหมาก่อสร้างและบริการอื่นที่เกี่ยวข้อง | - เป็นบริษัทร่วมที่บริษัทถือหุ้นทางตรงในสัดส่วนร้อยละ 15.00 - บริษัทได้ส่งตัวแทนของบริษัทไปดำรงตำแหน่งกรรมการ | 2024-12-31T00:00 |
รายการระหว่างกันตามคู่สัญญา
| รายการ |
|---|
| 0.53 · Necessity: บริษัทพิจารณาจากลักษณะธุรกิจ ขนาด และความซับซ้อนของธุรกรรมที่เกิดขึ้นในแต่ละเดือน ซึ่งจากมาตรฐานและราคา บริษัทได้เปรียบเทียบแล้วเป็นราคายุติธรรมที่อ้างอิงราคาตลาด · Description: บริษัทได้ซื้อบริการ Bulk SMS จาก บริษัท โอริสมา เทคโนโลยี จำกัด เพื่อให้บริการ Bulk SMS แก่ลูกค้าของบริษัท · As of yesteryear: 0.38 · Nature of transaction: บริษัท แอดเทค ฮับ จำกัด (มหาชน) ("บริษัท") ซื้อบริการ Bulk SMS จาก บริษัท โอริสมา เทคโนโลยี จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อยของ บริษัท โอริสมา จำกัด เพื่อให้บริการ Bulk SMS แก่ลูกค้าของบริษัท · Audit committee opinion: รายการดังกล่าวเป็นรายการดำเนินธุรกิจแบบปกติและก่อให้เกิดประโยชน์ในการดำเนินธุรกิจของกลุ่มบริษัท และอัตราค่าบริการเป็นไปตามเงื่อนไขทางการค้าทั่วไป โดยไม่มีการถ่ายเทผลประโยชน์ระหว่างบริษัทและบุคคลที่อาจมีความขัดแย้ง · As of year before yesteryear: 0.0 |
| 64.69 · Necessity: บริษัทมีการคิดดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 8 ต่อปี และค้ำประกันโดยกรรมการของ GTI และหุ้นสามัญของ GTI จำนวน 125,700 หุ้น คิดเป็นร้อยละ 35.90 ของจำนวนหุ้นทั้งหมดของ GTI · Description: เมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน 2566 บริษัทให้ความช่วยเหลือทางการเงินในลักษณะของการให้กู้ยืมเงินจำนวนไม่เกิน 60 ล้านบาท แก่ GTI มีกำหนดชำระคืนเงินต้นพร้อมดอกเบี้ยภายใน 1 ปี และขยายระยะเวลาการให้ความช่วยเหลือมีกำหนดระยะเวลาไม่เกิน 6 เดือน หรือกำหนดชำระคืนทั้งหมดจากเดิมภายในวันที่ 16 พฤศจิกายน 2567 เป็นภายในวันที่ 16 พฤษภาคม 2568 · As of yesteryear: 60.72 · Nature of transaction: บริษัท แอดเทค ฮับ จำกัด (มหาชน) ("บริษัท") ให้เงินกู้ยืมแก่ บริษัท จีทีไอ คอร์ปอร์เรชั่น จำกัด ("GTI") เพื่อนำไปชำระเงินกู้ยืมที่มีอัตราดอกเบี้ยสูงและใช้เป็นเงินทุนหมุนเวียนในกิจการ · Audit committee opinion: รายการดังกล่าวเป็นรายการดำเนินธุรกิจแบบปกติและก่อให้เกิดประโยชน์ในการดำเนินธุรกิจของกลุ่มบริษัท และอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ยืมเป็นไปตามเงื่อนไขทางการค้าทั่วไป โดยไม่มีการถ่ายเทผลประโยชน์ระหว่างบริษัทและบุคคลที่อาจมีความขัดแย้ง · As of year before yesteryear: 0.0 |
นโยบายและแนวโน้มในอนาคต
นโยบาย มาตรการ และขั้นตอนการอนุมัติ
การอนุมัติทำรายการระหว่างกันหรือรายการที่เกี่ยวโยงกัน
บริษัทมีมาตรการอนุมัติการเข้าทำรายการที่ต้องปฏิบัติ ดังนี้
• รายการที่เกี่ยวโยงกันหรือระหว่างกันที่มีขนาดเล็ก ขนาดกลาง และขนาดใหญ่ ที่เป็นรายการที่มีข้อตกลงทางการค้าปกติตามที่เคยได้รับอนุมัติจากคณะกรรมการบริษัทไว้แล้ว ฝ่ายจัดการจะเป็นผู้พิจารณาตัดสินใจ
• รายการที่มีขนาดเล็กและขนาดกลางที่ไม่เป็นไปตามข้อตกลงทางการค้าปกติ คณะกรรมการบริษัทจะเป็นผู้พิจารณาตัดสินใจ
• รายการที่มีขนาดใหญ่ และไม่เป็นไปตามข้อตกลงทางการค้าปกติ ให้ที่ประชุมผู้ถือหุ้นเป็นผู้พิจารณาตัดสินใจทำรายการ
โดยมีหลักเกณฑ์การพิจารณาขนาดของรายการ ดังนี้
- รายการขนาดเล็ก คือ รายการที่มีมูลค่าน้อยกว่าหรือเท่ากับ 1 ล้านบาท หรือ น้อยกว่าหรือเท่ากับร้อยละ 0.03 ของสินทรัพย์ที่มีตัวตนสุทธิ แล้วแต่จำนวนใดจะสูงกว่า
- รายการขนาดกลาง คือ รายการที่มีมูลค่ามากกว่า 1 ล้านบาท แต่น้อยกว่า 20 ล้านบาท หรือมากกว่าร้อยละ 0.03 แต่ต่ำกว่าร้อยละ 3 ของสินทรัพย์ที่มีตัวตนสุทธิ แล้วแต่จำนวนใดจะสูงกว่า
- รายการขนาดใหญ่ คือ รายการที่มีมูลค่ามากกว่าหรือเท่ากับ 20 ล้านบาท หรือมากกว่าร้อยละ 3 ของสินทรัพย์ที่มีตัวตนสุทธิ แล้วแต่จำนวนใดจะสูงกว่า
แนวโน้มรายการระหว่างกันในอนาคต
นโยบายการเข้าทำรายการระหว่างกัน
เพื่อปฏิบัติตามนโยบายการกำกับดูแลกิจการที่ดี บริษัทจึงเห็นควรกำหนดนโยบายการเข้าทำรายการระหว่างกันเพื่อให้มีการทำรายการอย่างถูกต้องเหมาะสมสอดคล้องกับกฎหมาย และระเบียบข้อบังคับที่เกี่ยวข้อง
1. คำนิยามที่เกี่ยวข้อง
“รายการที่เกี่ยวโยงกัน” หมายถึง รายการระหว่างบริษัทจดทะเบียนหรือบริษัทย่อยกับบุคคลที่เกี่ยวโยงกันของบริษัทจดทะเบียนหรือรายการระหว่างบริษัทย่อยกับบุคคลที่เกี่ยวโยงกันของบริษัทย่อย
“การตกลงเข้าทำรายการ” หมายความว่า การเข้าไปหรือตกลงใจเข้าทำสัญญาหรือทำความตกลงใด ๆ ไม่ว่าโดยทางตรงหรือทางอ้อมเพื่อก่อให้เกิดการได้มาหรือจำหน่ายไปซึ่งสินทรัพย์ การให้เช่าหรือเช่าสินทรัพย์ การให้หรือรับบริการ การให้หรือรับความช่วยเหลือทางการเงิน และการออกหลักทรัพย์ใหม่ รวมทั้งเพื่อก่อให้เกิดสิทธิหรือการสละสิทธิในการกระทำดังกล่าว
“บุคคลที่เกี่ยวโยงกัน” หมายถึง ผู้ที่มีอำนาจควบคุมการตัดสินใจของบริษัทจดทะเบียนหรือบริษัทย่อย อันได้แก่บุคคลดังต่อไปนี้
(1) ผู้บริหาร ผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ผู้มีอำนาจควบคุม หรือบุคคลที่จะได้รับการเสนอให้เป็นผู้บริหารหรือผู้มีอำนาจควบคุมของบริษัทจดทะเบียนหรือบริษัทย่อย รวมทั้งผู้ที่เกี่ยวข้องและญาติสนิทของบุคคลดังกล่าว
(2) นิติบุคคลใด ๆ ที่มีผู้ถือหุ้นรายใหญ่ หรือผู้มีอำนาจควบคุมเป็นบุคคลดังต่อไปนี้ของบริษัทจดทะเบียนหรือบริษัทย่อย
(ก) ผู้บริหาร
(ข) ผู้ถือหุ้นรายใหญ่
(ค) ผู้มีอำนาจควบคุม
(ง) บุคคลที่จะได้รับการเสนอให้เป็นผู้บริหารหรือผู้มีอำนาจควบคุม
(จ) ผู้ที่เกี่ยวข้องและญาติสนิทของบุคคลตาม (ก) ถึง (ง)
(3) บุคคลใด ๆ ที่โดยพฤติการณ์บ่งชี้ได้ว่าเป็นผู้ทำการแทนหรืออยู่ภายใต้อิทธิพลของบุคคลตาม (1) ถึง (2) ต่อการตัดสินใจในการกำหนดนโยบาย การจัดการ หรือการดำเนินงานอย่างมีนัยสำคัญ หรือบุคคลอื่นที่ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (“ตลาดหลักทรัพย์ฯ”) เห็นว่ามีพฤติการณ์ทำนองเดียวกัน
2. ลักษณะของรายการที่เกี่ยวโยงกัน
รายการที่เกี่ยวโยงกันอาจแบ่งเป็น 2 ลักษณะ ดังนี้
(1) เมื่อบริษัทหรือบริษัทย่อยทำรายการกับผู้บริหาร ผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ผู้ที่เกี่ยวข้องหรือญาติสนิทของผู้บริหาร หรือผู้ถือหุ้นรายใหญ่
(2) เมื่อบริษัทหรือบริษัทย่อยทำรายการกับนิติบุคคลใด ๆ ที่มีผู้ถือหุ้นรายใหญ่หรือผู้มีอำนาจควบคุมเป็นผู้บริหาร ผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ผู้มีอำนาจควบคุม หรือผู้ที่จะได้รับเสนอให้เป็นผู้บริหารหรือผู้มีอำนาจควบคุมของบริษัทจดทะเบียนหรือบริษัทย่อย รวมทั้งผู้ที่เกี่ยวข้องหรือญาติสนิทของบุคคลเหล่านั้น
3. ประเภทรายการที่เกี่ยวโยงกัน
รายการที่เกี่ยวโยงกันแบ่งออกเป็น 6 ประเภท ดังนี้
(1) รายการธุรกิจปกติ
(2) รายการสนับสนุนธุรกิจปกติ
(3) รายการเช่าหรือให้เช่าอสังหาริมทรัพย์ไม่เกิน 3 ปี
(4) รายการเกี่ยวกับสินทรัพย์หรือบริการ
(5) รายการให้หรือรับความช่วยเหลือทางการเงิน
(6) รายการที่เกี่ยวโยงกันอื่นนอกเหนือจากรายการตาม (1) ถึง (5)
4. การป้องกันความขัดแย้งทางผลประโยชน์
บริษัทให้ความสำคัญต่อการพิจารณารายการต่าง ๆ อย่างโปร่งใสและเป็นประโยชน์ต่อบริษัทเป็นสำคัญ ดังนั้น จึงให้ความสำคัญต่อการป้องกันรายการที่อาจเป็นความขัดแย้งทางผลประโยชน์ รายการที่เกี่ยวโยงกันหรือรายการระหว่างกัน โดยมีหลักการที่สำคัญ ดังต่อไปนี้
(1) กรรมการบริษัทและผู้บริหารต้องแจ้งให้ทราบถึงความสัมพันธ์ หรือรายการเกี่ยวโยงในกิจการที่อาจก่อให้เกิดความขัดแย้งทางผลประโยชน์
(2) หลีกเลี่ยงการทำรายการที่เกี่ยวโยงกับกรรมการ ผู้บริหาร หรือบุคคลที่มีความเกี่ยวข้องที่อาจก่อให้เกิดความขัดแย้งทางผลประโยชน์กับบริษัท ในกรณีที่จำเป็นต้องทำรายการนั้น ให้มีการนำเสนอรายการที่เกี่ยวโยงกันต่อคณะกรรมการตรวจสอบเพื่อพิจารณาให้ความเห็นก่อนเสนอขออนุมัติต่อคณะกรรมการบริษัท และ/หรือ ที่ประชุมผู้ถือหุ้นของบริษัท (แล้วแต่กรณี) ตามหลักเกณฑ์การทำรายการที่เกี่ยวโยงกันที่ตลาดหลักทรัพย์ฯ คณะกรรมการกำกับตลาดทุน และสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์กำหนด และตามหลักการกำกับดูแลกิจการที่ดี
(3) ผู้บริหารและพนักงานต้องปฏิบัติตามข้อบังคับของบริษัทและจริยธรรมธุรกิจของบริษัทซึ่งถือเป็นเรื่องสำคัญที่ต้องยึดถือปฏิบัติโดยเคร่งครัด เพื่อให้บริษัทเป็นที่เชื่อถือและไว้วางใจของผู้มีส่วนได้เสียทุกฝ่าย และจัดให้มีการเผยแพร่ข้อมูลความเข้าใจในการถือปฏิบัติของพนักงานทั่วทั้งบริษัท
5. หลักเกณฑ์และขั้นตอนในการทำรายการระหว่างกันหรือรายการที่เกี่ยวโยงกัน
บริษัทตระหนักถึงหน้าที่ในการปฏิบัติตามหลักเกณฑ์เกี่ยวกับรายการระหว่างกันหรือรายการที่เกี่ยวโยงกันตามที่ตลาดหลักทรัพย์ฯ คณะกรรมการกำกับตลาดทุน และสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ประกาศกำหนด ดังนั้น บริษัทจึงได้กำหนดหลักเกณฑ์และขั้นตอนในการทำรายการระหว่างกัน หรือรายการที่เกี่ยวโยงกัน ดังนี้
• การพิจารณาการทำรายการที่เกี่ยวโยงกัน บริษัทจะใช้เกณฑ์ราคาและข้อตกลงทางการค้าเช่นเดียวกับที่ใช้กับลูกค้าทั่วไป ส่วนรายการให้หรือรับความช่วยเหลือทางการเงินจะต้องเป็นไปด้วยความจำเป็นสมเหตุสมผล ต้องมีข้อตกลงและเงื่อนไขที่เป็นธรรม และก่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดแก่บริษัท
• กรณีที่ไม่มีเกณฑ์ราคาดังกล่าวเพื่อใช้อ้างอิง บริษัทจะพิจารณาเปรียบเทียบราคาสินค้าหรือบริการกับราคาภายนอกภายใต้เงื่อนไขที่เหมือนหรือคล้ายคลึงกัน
• บริษัทอาจใช้ประโยชน์จากรายงานของผู้ประเมินอิสระซึ่งบริษัทแต่งตั้ง เพื่อเปรียบเทียบราคาสำหรับการทำรายการระหว่างกันที่สำคัญ เพื่อให้มั่นใจว่าราคาดังกล่าวสมเหตุสมผลและเป็นไปเพื่อประโยชน์สูงสุดของกลุ่มบริษัท
• กรรมการ ผู้บริหาร หรือบุคคลที่มีความเกี่ยวข้องจะทำธุรกรรมกับบริษัทหรือบริษัทย่อยได้ต่อเมื่อธุรกรรมดังกล่าวได้รับมติอนุมัติจากที่ประชุมผู้ถือหุ้นของบริษัทแล้ว เว้นแต่เป็นธุรกรรมที่เป็นข้อตกลงทางการค้าในลักษณะเดียวกับที่วิญญูชนจะพึงกระทำกับคู่สัญญาทั่วไปในสถานการณ์เดียวกัน ด้วยอำนาจต่อรองทางการค้าที่ปราศจากอิทธิพลในการที่ตนมีสถานะเป็นกรรมการ ผู้บริหาร หรือบุคคลที่มีความเกี่ยวข้อง แล้วแต่กรณี และเป็นข้อตกลงทางการค้าที่ได้รับอนุมัติจากคณะกรรมการหรือเป็นไปตามหลักการที่คณะกรรมการอนุมัติไว้แล้ว
• หากบริษัทมีรายการระหว่างกันหรือรายการที่เกี่ยวโยงกันอื่น ๆ ที่เข้าข่ายตามข้อกำหนดของตลาดหลักทรัพย์ฯ คณะกรรมการกำกับตลาดทุน และสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ บริษัทต้องปฏิบัติตามข้อกำหนดดังกล่าวอย่างเคร่งครัด
• บริษัทต้องเปิดเผยข้อมูลการทำรายการที่อาจมีความขัดแย้งทางผลประโยชน์ รายการที่เกี่ยวโยงกัน หรือรายการระหว่างกัน ตามหลักเกณฑ์ที่ตลาดหลักทรัพย์ คณะกรรมการกำกับตลาดทุน และสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์กำหนด โดยเปิดเผยไว้ในแบบแสดงรายการข้อมูลประจำปี และรายงานประจำปี หรือแบบรายงานอื่นใดตามแต่กรณี และมีการเปิดเผยข้อมูลรายการที่เกี่ยวโยงกันต่อตลาดหลักทรัพย์ฯ ตามหลักเกณฑ์ของตลาดหลักทรัพย์ฯ ตลอดจนรายการที่เกี่ยวข้องกันกับบริษัทตามหลักเกณฑ์มาตรฐานการบัญชี
• ให้มีการสอบทานการทำรายการที่เกี่ยวโยงกันตามแผนงานตรวจสอบ โดยส่วนงานตรวจสอบภายในจะต้องรายงานต่อคณะกรรมการตรวจสอบ และมีมาตรการควบคุม ตรวจสอบ ดูแลให้มีการสุ่มสอบทานการทำรายการจริง ถูกต้อง ตรงตามสัญญาหรือนโยบายหรือเงื่อนไขที่กำหนดไว้
6. ประเด็นสำคัญที่ควรพิจารณาเมื่อมีการทำรายการระหว่างกันหรือรายการที่เกี่ยวโยงกัน
• เหตุผลและความจำเป็นที่ต้องทำรายการกับบุคคลหรือหน่วยงานที่เกี่ยวโยงกัน หรือหน่วยงานที่มีความขัดแย้งทางผลประโยชน์
• ความสมเหตุสมผลทางด้านราคาและข้อตกลงทางการค้าเมื่อเปรียบเทียบกับการทำรายการกับบุคคลอื่น
• ความเห็นของผู้ประเมินอิสระหรือที่ปรึกษาทางการเงิน
• มาตรการของบริษัทในการจะปฏิบัติให้ถูกต้องตามข้อกำหนดและกฎระเบียบ
• บริษัทมีการปรับปรุงข้อมูลเกี่ยวกับสัดส่วนการถือหุ้น กรรมการ และข้อมูลสำคัญของบริษัทย่อย (ถ้ามี) และบริษัทในเครือให้เป็นปัจจุบัน
7. การอนุมัติทำรายการระหว่างกันหรือรายการที่เกี่ยวโยงกัน
บริษัทมีมาตรการอนุมัติการเข้าทำรายการที่ต้องปฏิบัติ ดังนี้
• รายการที่เกี่ยวโยงกันหรือระหว่างกันที่มีขนาดเล็ก ขนาดกลาง และขนาดใหญ่ ที่เป็นรายการที่มีข้อตกลงทางการค้าปกติตามที่เคยได้รับอนุมัติจากคณะกรรมการบริษัทไว้แล้ว ฝ่ายจัดการจะเป็นผู้พิจารณาตัดสินใจ
• รายการที่มีขนาดเล็กและขนาดกลางที่ไม่เป็นไปตามข้อตกลงทางการค้าปกติ คณะกรรมการบริษัทจะเป็นผู้พิจารณาตัดสินใจ
• รายการที่มีขนาดใหญ่ และไม่เป็นไปตามข้อตกลงทางการค้าปกติ ให้ที่ประชุมผู้ถือหุ้นเป็นผู้พิจารณาตัดสินใจทำรายการ
โดยมีหลักเกณฑ์การพิจารณาขนาดของรายการ ดังนี้
- รายการขนาดเล็ก คือ รายการที่มีมูลค่าน้อยกว่าหรือเท่ากับ 1 ล้านบาท หรือ น้อยกว่าหรือเท่ากับร้อยละ 0.03 ของสินทรัพย์ที่มีตัวตนสุทธิ แล้วแต่จำนวนใดจะสูงกว่า
- รายการขนาดกลาง คือ รายการที่มีมูลค่ามากกว่า 1 ล้านบาท แต่น้อยกว่า 20 ล้านบาท หรือมากกว่าร้อยละ 0.03 แต่ต่ำกว่าร้อยละ 3 ของสินทรัพย์ที่มีตัวตนสุทธิ แล้วแต่จำนวนใดจะสูงกว่า
- รายการขนาดใหญ่ คือ รายการที่มีมูลค่ามากกว่าหรือเท่ากับ 20 ล้านบาท หรือมากกว่าร้อยละ 3 ของสินทรัพย์ที่มีตัวตนสุทธิ แล้วแต่จำนวนใดจะสูงกว่า
8. หลักเกณฑ์การพิจารณารายการที่เป็นปกติทางการค้า
• ลักษณะรายการเป็นการดำเนินธุรกิจตามปกติหรือไม่
หากรายการระหว่างกันเกิดขึ้นเนื่องจากการดำเนินงานตามปกติจะปฏิบัติไปตามขั้นตอนของการดำเนินงานตามปกติเช่นเดียวกับที่ปฏิบัติกับรายอื่น ๆ โดยจะพิจารณาขนาดรายการ และการอนุมัติรายการตามที่ปรากฎในตารางอำนาจอนุมัติ (Table of Authority) โดยจะพิจารณาว่าเป็นรายการธุรกิจปกติ หรือสนับสนุนธุรกิจปกติดังกล่าวนั้น มีความสมเหตุสมผลของการทำรายการ และมีวัตถุประสงค์เพื่อก่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อบริษัท โดยมีข้อตกลงทางการค้าไม่แตกต่างจากการทำรายการกับลูกค้าทั่วไปหรือบุคคลภายนอก
• ราคาและเงื่อนไขการทำรายการเป็นธรรมหรือไม่
หากเปรียบเทียบการทำรายการกับบุคคลภายนอกที่ไม่เกี่ยวข้องแล้วจะได้ราคาหรือเงื่อนไขที่ดีกว่านี้หรือไม่
9. การพิจารณาราคาตามเงื่อนไขทางการค้าโดยทั่วไป (ตามข้อกำหนดของตลาดหลักทรัพย์ฯ)
รายการที่เป็นไปตามเงื่อนไขการค้าโดยทั่วไป คือ เงื่อนไขการค้าที่มีราคาและเงื่อนไขที่เป็นธรรมและไม่ก่อให้เกิดการถ่ายเทผลประโยชน์โดย
• เป็นราคาและเงื่อนไขที่บริษัทหรือบริษัทย่อยได้รับหรือให้กับบุคคลทั่วไป
• เป็นราคาและเงื่อนไขที่บุคคลที่เกี่ยวโยงกันให้กับบุคคลทั่วไป
• เป็นราคาและเงื่อนไขที่บริษัทสามารถแสดงได้ว่าผู้ประกอบธุรกิจในลักษณะทำนองเดียวกันให้กับบุคคลทั่วไป
10. วิธีการนำเสนอคณะกรรมการตรวจสอบเกี่ยวกับการทำรายการที่เกี่ยวโยงกัน
(1) รายการที่เกี่ยวโยงกันที่อยู่ภายใต้อำนาจอนุมัติของฝ่ายจัดการ
กรณีที่เป็นการทำรายการที่เกี่ยวโยงกันที่อยู่ภายใต้อำนาจอนุมัติของฝ่ายจัดการ ฝ่ายจัดการจะเป็นผู้พิจารณาตัดสินใจ บุคคลที่เกี่ยวข้อง เช่น ฝ่ายบัญชีและการเงิน ฝ่ายขาย ฝ่ายจัดซื้อ หรือผู้บริหารที่เกี่ยวข้องมีหน้าที่รับผิดชอบในการพิจารณาทำรายการต่าง ๆ ตามขั้นตอนการขออนุมัติในระเบียบปฏิบัติ และตามอำนาจดำเนินการของบริษัท ซึ่งภายหลังจากที่ฝ่ายจัดการพิจารณาอนุมัติแล้ว จะต้องนำเสนอเพื่อให้คณะกรรมการตรวจสอบสอบทานความสมเหตุสมผลของรายการ และเปิดเผยการทำรายการไว้ในแบบแสดงรายการข้อมูลประจำปีและรายงานประจำปีของบริษัทด้วย นอกจากนี้ต้องดำเนินการให้ผู้มีส่วนได้เสียในการตกลงเข้าทำรายการที่เกี่ยวโยงกันไม่เข้าร่วมประชุม และไม่มีสิทธิออกเสียงในที่ประชุม
(2) รายการที่เกี่ยวโยงกันที่อยู่ภายใต้อำนาจอนุมัติของคณะกรรมการบริษัท
กรณีมีการทำรายการเกี่ยวโยงกันที่เป็นรายการขนาดเล็ก และขนาดกลางที่ไม่เป็นไปตามเงื่อนไขการค้าปกติ ซึ่งอยู่ภายใต้อำนาจอนุมัติของคณะกรรมการบริษัท ฝ่ายที่เป็นต้นเรื่องต้องนำเสนอรายละเอียดความจำเป็นและความสมเหตุสมผลของรายการ เพื่อให้คณะกรรมการตรวจสอบทำความเห็นเกี่ยวกับรายการดังกล่าวก่อนนำเสนอต่อคณะกรรมการบริษัทเพื่อเข้าทำรายการ ซึ่งมีขั้นตอนการดำเนินการ ดังนี้
• หน่วยงานต้นเรื่องสรุปรายละเอียดในการเข้าทำรายการและจัดเตรียมข้อมูลที่เกี่ยวข้องทั้งหมดนำเสนอต่อประธานเจ้าหน้าที่บริหาร
• ประธานเจ้าหน้าที่บริหารมอบหมายให้ส่วนตรวจสอบภายในหรือเลขานุการคณะกรรมการตรวจสอบประสานงานกับคณะกรรมการตรวจสอบเพื่อจัดเตรียมวาระในการประชุม
• ส่วนตรวจสอบภายในหรือเลขานุการคณะกรรมการตรวจสอบร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดทำเอกสารประกอบการประชุม โดยมีข้อสรุปที่เป็นสาระสำคัญเพื่อให้คณะกรรมการตรวจสอบพิจารณา
• เมื่อได้มติที่ประชุมคณะกรรมการตรวจสอบให้เลขานุการบริษัทรวบรวมเพื่อนำเสนอต่อคณะกรรมการบริษัทเพื่อพิจารณาอนุมัติเข้าทำรายการต่อไป ในการนี้ต้องดำเนินการให้กรรมการที่มีส่วนได้เสียในการตกลงเข้าทำรายการที่เกี่ยวโยงกันไม่เข้าร่วมประชุม และไม่มีสิทธิออกเสียงในที่ประชุม
• เปิดเผยการทำรายการไว้ในแบบแสดงรายการข้อมูลประจำปีและรายงานประจำปีของบริษัท ตลอดจนเปิดเผยมติของที่ประชุมคณะกรรมการบริษัทต่อตลาดหลักทรัพย์ฯ โดยมีสารสนเทศขั้นต่ำตามที่ตลาดหลักทรัพย์ฯ กำหนด
(3) รายการที่เกี่ยวโยงกันที่อยู่ภายใต้อำนาจอนุมัติของผู้ถือหุ้น
กรณีเป็นการทำรายการที่เกี่ยวโยงกันที่อยู่ภายใต้อำนาจอนุมัติของผู้ถือหุ้น ให้ฝ่ายที่เป็นต้นเรื่องนำเสนอรายละเอียด ความจำเป็น และความสมเหตุสมผลของรายการ เพื่อขอความเห็นจากคณะกรรมการตรวจสอบก่อนนำเสนอต่อคณะกรรมการบริษัทเพื่อขอความเห็นชอบและนำเสนอต่อที่ประชุมผู้ถือหุ้น เพื่อพิจารณาอนุมัติการเข้าทำรายการโดยมีขั้นตอนการดำเนินการ ดังนี้
• หน่วยงานต้นเรื่องสรุปรายละเอียดในการเข้าทำรายการและจัดเตรียมข้อมูลที่เกี่ยวข้องทั้งหมด เพื่อนำเสนอต่อประธานเจ้าหน้าที่บริหาร
• ประธานเจ้าหน้าที่บริหารมอบหมายให้ส่วนตรวจสอบภายในหรือเลขานุการคณะกรรมการตรวจสอบประสานงานกับคณะกรรมการตรวจสอบเพื่อจัดเตรียมวาระในการประชุม
• ส่วนตรวจสอบภายในหรือเลขานุการคณะกรรมการตรวจสอบร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดทำเอกสารประกอบการประชุม โดยมีข้อสรุปที่เป็นสาระสำคัญเพื่อให้คณะกรรมการตรวจสอบพิจารณา
• เมื่อได้มติที่ประชุมจากคณะกรรมการตรวจสอบให้เลขานุการบริษัทรวบรวมเพื่อนำเสนอต่อคณะกรรมการบริษัทเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบการเข้าทำรายการต่อไป ในการนี้ ต้องดำเนินการให้กรรมการที่มีส่วนได้เสียในการตกลงเข้าทำรายการที่เกี่ยวโยงกันไม่เข้าร่วมประชุม และไม่มีสิทธิออกเสียงในที่ประชุม
• เมื่อได้มติที่ประชุมจากคณะกรรมการบริษัทให้เลขานุการบริษัทจัดเตรียมเอกสารเพื่อจัดประชุมและขออนุมัติการทำรายการจากผู้ถือหุ้น โดยจะต้องมีข้อมูลประกอบให้เพียงพอต่อการตัดสินใจตามที่กำหนดในหลักเกณฑ์ของตลาดหลักทรัพย์ฯ คณะกรรมการกำกับตลาดทุน และสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์กำหนด และต้องแสดงรายชื่อและจำนวนหุ้นของบุคคลที่เกี่ยวโยงกันซึ่งไม่มีสิทธิออกเสียงด้วย ในการนี้บริษัทมีหน้าที่เรียกประชุมผู้ถือหุ้นตามวิธีการ ขั้นตอน และหลักเกณฑ์ต่าง ๆ ตามที่หน่วยงานกำกับดูแลดังกล่าวกำหนดไว้สำหรับการทำรายการที่เกี่ยวโยงกัน
• เปิดเผยการทำรายการไว้ในแบบแสดงรายการข้อมูลประจำปีและรายงานประจำปีของบริษัท ตลอดจนเปิดเผยสารสนเทศต่าง ๆ ต่อตลาดหลักทรัพย์ฯ โดยมีสารสนเทศขั้นต่ำตามที่ตลาดหลักทรัพย์ฯ กำหนดสำหรับการทำรายการที่เกี่ยวโยงกัน

